Bijgewerkt op 24 mei 2026 om 12:18 uur Central Time
KINSHASA, Democratische Republiek Congo – Gezondheidswerkers in de Democratische Republiek Congo werken aan het indammen van een uitbraak van het Ebola-virus, dat vermoedelijk meer dan 200 mensen het leven heeft gekost en zich over de internationale grenzen dreigt te verspreiden.
Gezondheidswerkers hebben 867 vermoedelijke gevallen van ebola geregistreerd, waaronder 204 sterfgevallen, volgens gegevens die zaterdag door de Congolese regering zijn vrijgegeven.
De Congolese regering maakte de uitbraak voor het eerst bekend op 15 mei. Sindsdien blijven er bevestigde en vermoedelijke gevallen verschijnen in Congo, een gebied groter dan Florida.
Het buurland Oeganda heeft ook vijf bevestigde gevallen van ebola gemeld.
Vrijdag verhoogde de Wereldgezondheidsorganisatie het risiconiveau voor de ziekte op landniveau naar ‘zeer hoog’.
“Het potentieel dat dit virus zich zeer snel verspreidt, verandert de hele situatie”, vertelde Abdirahman Mahmoud, directeur van de WHO-noodwaarschuwings- en responsoperaties op het gebied van de gezondheidszorg, aan verslaggevers.
Ebola is een virusziekte die braken, koorts en soms bloedingen veroorzaakt. Het kan weken duren voordat symptomen optreden en is vaak fataal.
Nadat de epidemie was bevestigd, lanceerden Congolese gezondheidswerkers, personeel van de Verenigde Naties en hulporganisaties snel grootschalige responsmaatregelen.
Maar volgens sommige schattingen circuleerde Ebola al weken of zelfs maanden voordat de gezondheidsautoriteiten er iets van merkten. Deze late diagnose en het momenteel onbekende aantal geïnfecteerde mensen zullen de respons ernstig bemoeilijken.
Het eerste bekende geval betreft een verpleegster die op 24 april symptomen ontwikkelde in de stad Bunia, in de provincie Ituri in Oost-Congo.
De verpleegster werd begraven in de goudmijnstad Mumbwalu in Ituri, volgens een intern rapport van het Congolese ministerie van Volksgezondheid.
In april werd de stad geconfronteerd met een aantal onverklaarbare sterfgevallen, waaronder de dood van vier gezondheidswerkers in één week.
Het rapport merkte op dat de sterfgevallen “verergerd werden door geruchten over bovennatuurlijke oorzaken en wijdverbreide paniek onder de bevolking.”
Drie Rode Kruis-vrijwilligers die in het gebied werkten, stierven naar verluidt ook aan vermoedelijke Ebola nadat ze besmette lichamen hadden gehanteerd. zei de organisatie.
Een deel van de reden voor de vertraging bij het identificeren van Ebola-uitbraken is dat de virussoort die circuleert zeldzaam is.
Sinds 1979 heeft Congo officieel zeventien Ebola-uitbraken gekend, waarvan de meeste veroorzaakt werden door het Zaïre-virus, waarvoor een vaccin bestaat.
Maar de laatste uitbraak wordt veroorzaakt door een minder bestudeerde soort genaamd Bundibugyo, volgens het Congolese Nationaal Instituut voor Biomedisch Onderzoek.
‘Het virus treft ons allemaal’
Ruim een week nadat de uitbraak werd uitgeroepen, zijn hulpverleners begonnen met het opzetten van ebolabehandelingscentra in Oost-Congo.
Maar de Congolese minister van Volksgezondheid, Roger Kamba, zei dat bezuinigingen op de Amerikaanse hulp de reactie compliceerden. Hij riep vorige week op tot meer financiering om de ziekte te bestrijden.
“Het virus kent geen grenzen, geen ras, geen stam”, zei de minister tegen verslaggevers in de hoofdstad Kinshasa. “Het virus treft ons allemaal.”
Congo is een van de vijf armste landen ter wereld. Volgens de Wereldbank moet meer dan 80 procent van de bevolking rondkomen van drie dollar per dag of minder.
Voor zorgverleners is het omgaan met de ziekte een enorme opgave. Een groot deel van Oost-Congo wordt geplaagd door gewelddadige gewapende groepen en heeft een extreem slechte wegeninfrastructuur.
Ituri is het epicentrum van de uitbraak en heeft vaak te maken gehad met bloedbaden uitgevoerd door beruchte gewapende groepen zoals Codeco of de ADF, die banden heeft met Islamitische Staat.
Ook is het lastig om operaties uit te voeren in epidemische hotspots als Mongbwalu en Rwampara.
Beide zijn ruwe mijnbouwsteden waar tienduizenden mensen met rudimentaire gereedschappen hun geld verdienen met het winnen van goud. De meeste mensen leven en werken in krappe en onhygiënische omstandigheden. Er zijn ook relatief weinig buitenstaanders in deze afgelegen gebieden. Gezondheidswerkers zeggen dat een van hun grootste problemen een gebrek aan vertrouwen in de gemeenschap is.
“De reactie van de gemeenschap blijft gemengd”, Gabriella ArenasDe Federatie van Rode Kruis en Rode Halve Maan Regionale Operaties Coördinator voor Afrika vertelde verslaggevers via een videoverbinding vanuit Nairobi.
“Voor sommigen is de uitbraak reëel en zijn ze actief op zoek naar informatie over hoe ze zichzelf kunnen beschermen. Voor anderen blijven het scepticisme en desinformatie bestaan, met beweringen dat Ebola verzonnen is.”
Slechts twee keer in de afgelopen week hebben boze bewoners klinieken of behandelcentra in Mongbwalu en Rwanpara aangevallen en soms zelfs medische tenten in brand gestoken.
Overdrachtsrisico
Er zijn ook bevestigde gevallen van ebola in de provincies Noord- en Zuid-Kivu, waar grote gebieden worden gecontroleerd door de door Rwanda gesteunde M23-rebellen, wat de respons verder zal compliceren.
Er zijn ook zorgen dat het virus zich naar andere landen kan verspreiden.
De economie van Oost-Congo is onlosmakelijk verbonden met die van buurlanden als Oeganda, Rwanda en Burundi. Veel van de grote steden in de regio liggen aan de rand van de nationale grenzen.
Oeganda deelt bijvoorbeeld een landgrens met Ituri, het epicentrum van de uitbraak.
Het land worstelt momenteel met het beheersen van zijn eigen kleinere Ebola-uitbraak nadat twee Congolezen die besmet waren met het virus naar het land waren gereisd.
Afgelopen weekend maakte het Oegandese ministerie van Volksgezondheid bekend dat het nog drie gevallen van ebola had geregistreerd, onder meer onder Oegandese staatsburgers die in contact waren gekomen met besmette Congolese reizigers.
Oeganda heeft tijdelijk alle vluchten van en naar Congo opgeschort en de grensovergangen aan de landgrenzen beperkt om de verspreiding van de ziekte te voorkomen.
Copyright 2026 NPR
